W dniu 1 maja 2019 r. mija już 15 lat od momentu kiedy Polska stała się członkiem Unii Europejskiej. Uroczystość podpisania traktatu akcesyjnego, który umożliwił Polsce wejście do Unii Europejskiej miał miejsce w Atenach 16 kwietnia 2003 roku. Podpisany traktat stanowił  uwieńczenie wieloletnich starań naszego kraju o członkostwo w struktury UE. Wraz z Polską 1 maja 2004 r. do Unii przystąpiły: Cypr, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Malta, Słowacja, Słowenia oraz Węgry. Traktat ten otworzył wszystkim dziesięciu państwom możliwości swobodnego przepływu osób, usług i kapitałów, co stanowi filar wspólnego rynku. Firmy z naszego państwa uzyskały dostęp do kilkusetmilionowego rynku. Obecnie w Unii zamieszkuje ponad 500 mln osób. Wstępując do Unii staliśmy się członkami silnego obszaru gospodarczego.

Fundusze unijne – to w znacznej mierze dzięki nim zmienił się nasz kraj. Chodzi tutaj nie tylko o inwestycje infrastrukturalne o charakterze makro, takie jak chociażby autostrady, linie kolejowe, dworce czy lotniska, ale także o te zrealizowane przedsięwzięcia, które każdy z nas może zaobserwować w swojej najbliższej okolicy. Także i w Gminie Lubasz znaczna część projektów została zrealizowana dzięki wydatnemu wsparciu środków unijnych. Znacząca część świetlic wiejskich została poddana gruntownej modernizacji, a w Nowinie wybudowano nową świetlicę wiejską. Dwumilionowe dofinansowanie umożliwiło wykonanie sieci wodociągowych w następujących miejscowościach: Nowina, Stajkowo, Miłkówko, Miłkowo, Klempicz, Sokołowo. Mieszkańcy wsi Klempicz, Nowiny i Miłkówka byli pozbawieni dostępu do bieżącej wody, w pozostałych wymienionych miejscowościach rozbudowano wodociąg. W Stajkowie i Sokołowie zmodernizowano stacje uzdatniania wody. Środki te pozyskano z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Jednym z największych projektów inwestycyjnych w gminie było wybudowanie kanalizacji sanitarnej na osiedlu Górczyn, osiedlu Gorajskim i w Goraju. Z 14,5 mln złotych (kwota inwestycji) – 7,7 mln zł stanowiło dofinansowanie z Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013.

Dzięki wsparciu środkami unijnymi powstawały place zabaw przy świetlicach wiejskich,  został również wybudowany plac zabaw przy jeziorze w Lubaszu. Dzięki środkom z Programu Operacyjnego Ryby 2007-2013 wykonano ścieżkę spacerową przy jeziorze, zamontowano aerator oczyszczający wody jeziora i przeprowadzono rekultywację jeziora. Budynki szkół w Lubaszu, Jędrzejewie, Miłkowie oraz budynek urzędu zostały poddane termomodernizacji – łączny koszt zadania to 1,2 mln zł, a dofinansowanie wyniosło blisko 1 mln zł.

W obecnej perspektywie unijnej 2014-2020 ze środków PROW możliwe stało się dokończenie drogi z Antoniewa do Krucza. Koszt tej inwestycji to 2,8 mln zł, a dofinansowanie to blisko 1,8 mln zł. W Lubaszu do istniejącego budynku przedszkola Bajka dobudowano nowe skrzydło, w którym powstały nowe, przestronne sale dla dzieci. Koszt tego projektu to 1,3 mln zł, a dofinansowanie z WRPO 2014-2020 to blisko 1 mln zł. Kolejnym kilkunastomilonowym projektem było wybudowanie nowoczesnej oczyszczalni ścieków w Stajkowie. Prace budowlane wyniosły ponad 13,3 mln zł, z czego z WRPO dofinansowanie stanowi 3,6 mln zł. Dzięki wsparciu z WRPO możliwe było przebudowanie budynku gospodarczego, w którym powstała sala rehabilitacyjna, sala integracji sensorycznej i gabinety specjalistyczne. W ramach tego projektu pn. „Modernizacja i adaptacja oraz wyposażenie budynków szkolnych w Gminie Lubasz” zakupiono nowoczesny sprzęt dydaktyczny do szkół, w tym komputery, laptopy, rzutniki, sprzęt do pracowni chemicznych i biologicznych. W budynkach szkół w Lubaszu – w budynku dawnego gimnazjum oraz w budynku szkoły podstawowej zamontowano windy. Łączne dofinansowanie w ramach tego projektu stanowi 1 mln zł.

Gmina Lubasz pozyskała także środki finansowe na tzw. projekty miękkie (nieinwestycyjne). Faktycznymi odbiorcami tych projektów stali się nauczyciele i uczniowie, którzy mogli się dokształcić i pozyskać dodatkowe umiejętności, oraz dzieci z przedszkola w ramach projektu „Zapraszamy do Bajki”.

Oczywiście wymienione powyżej projekty to nie wszystkie, które udało się wykonać dzięki pozyskaniu środków unijnych. Było ich znacznie więcej, w tym także i te mniejsze pod względem zakresu, ale przez to nie mniej ważne i potrzebne. Na realizację zadań współfinansowanych z UE, Gmina Lubasz z budżetu wyasygnowała środki finansowe stanowiące uzupełnienie funduszy unijnych. Niezaprzeczalnie bez funduszy z UE część projektów w gminie nie zostałaby zrealizowana, czy też zostałaby wykonana w mniejszym zakresie lub też w późniejszym terminie.

Nie tylko gmina jako jednostka samorządu terytorialnego była beneficjentem środków z Unii. Fundusze pozyskali także nasi mieszkańcy, w tym rolnicy, czy też przedsiębiorcy z terenu naszej gminy. Inwestycje w infrastrukturę (budynki), park maszynowy to właśnie na te cele przeznaczono środki finansowe.

Dzięki członkostwu w Unii Europejskiej zmienia się Polska, zmienia się nasze otoczenie. Obecna perspektywa finansowa to rok 2020. Zarówno w obecnej perspektywie finansowej, ale również w przyszłej Gmina Lubasz zamierza aplikować o kolejne środki na rozwój infrastruktury techniczne w naszej gminie, a także na inne cele. I jest to wymierny efekt wstąpienia Polski do Unii Europejskiej.

Andrzej Łusiewicz

Urząd Gminy Lubasz